Prezident İlham Əliyev sentyabrın 15-də Türk Dövlətləri Təşkilatının müsəlman dini idarə rəhbərləri Şurasının üzvlərini, Yəhya Bakuvi Beynəlxalq Konfransının həmtəşkilatçılarını və Qafqaz Xalqları Ali Dini Şurasının üzvlərini qəbul etdi. Ertəsi gün konfrans iştirakçıları Ağdama gəldilər. Bakıda müzakirə olunan məsələlər Qarabağ səfərində daha konkret məna aldı.

Konfransın Ağdam məscidində davam etdirilməsi təsadüfi yer seçimi deyildi. Vaxtilə şəhidlərimizin, o cümlədən Xocalı qurbanlarının dini mərasimləri burada keçirilirdi. İşğaldan sonra ilk bərpa edilən obyekt də Ağdam məscidi olub. Prezidentin bildirdiyinə görə, azad edilmiş ərazilərdə indiyədək 12 məscid bərpa edilib və ya yenidən qurulub. Qonaqlar Xocalı Soyqırımı Memorialı ilə də tanış oldular. Beləliklə, səfər zamanı həm işğalın izlərini, həm də bərpa olunan dini irsi gördülər.
Bu mənzərəni Qarabağdan kənarda keçirilən görüşdə eyni aydınlıqla çatdırmaq çətindir. Dağıntı da, bərpa da yerində görünür.

Azərbaycanın dini liderləri bir araya gətirməsi daha geniş əməkdaşlığın bir hissəsidir. Ölkəmizin Türk dünyası, Qafqaz xalqları və İslam aləmi ilə tarixi bağları var. Bu gün həmin əlaqələr İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı və ICESCO ilə əməkdaşlıq, Bakıda fəaliyyət göstərən İƏT Gənclər Forumunun Avrasiya Regional Mərkəzi və İƏT-in Əmək Mərkəzi vasitəsilə də davam edir. Prezidentin qəbulda dini liderləri sülhə və barışığa çağırması müsəlman ölkələri arasında fikir ayrılıqlarının yaşandığı indiki dövrdə xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycan islamofobiya məsələsini də beynəlxalq müzakirələrdə gündəmdə saxlayır. 2025-ci ildə Bakıda bu mövzuya həsr olunmuş konfransın keçirilməsi həmin mövqeyin nümunələrindən biridir. Qarabağda dağıdılmış məscidlərin taleyi dini və mədəni irsin qorunması barədə müzakirələrdə də unudulmamalıdır.

Ağdam məscidi bərpa olunub. İşğalın şəhərdə qoyduğu izlər isə hələ görünür. Dini liderlərin Qarabağ səfəri onlara bu iki mənzərəni eyni vaxtda görmək imkanı verdi. Səfərin əhəmiyyəti barədə danışarkən başlanğıc nöqtəsi elə budur.

"Konstitusiya” Araşdırmalar Fondunun rəhbəri Əliməmməd Nuriyev