Piylənmə dünyada getdikcə artan sağlamlıq problemlərindən biridir. Xüsusilə qadınlarda hormonal dəyişikliklər, hamiləlik və menopauza kimi amillər artıq çəkinin yaratdığı sağlamlıq risklərini daha da artıra bilər. Bəs piylənmə qadın orqanizmində hansı problemlərə səbəb olur və sağlamlığa necə təsir göstərir?
1. Reproduktiv sağlamlıq və ginekoloji problemlər
Piylənmə qadınların reproduktiv sağlamlığına mənfi təsir göstərə bilər. Polikistik yumurtalıq sindromu (PCOS) kimi hormonal pozğunluqlar artıq çəki ilə əlaqəli ola bilər. Bu vəziyyət menstruasiya dövrünün pozulmasına və hamilə qalmaqda çətinliklərə səbəb ola bilər.
Bundan başqa, hamiləlik dövründə piylənmə gestasion diabet və preeklampsiya riskini artırır.
2. Ürək-damar xəstəlikləri
Artıq çəki ürək xəstəlikləri və yüksək qan təzyiqi riskini artıran amillərdəndir. Xüsusilə menopauzadan sonra qarın nahiyəsində piylənmənin artması ürək-damar sağlamlığına mənfi təsir göstərə bilər.
3. Tip 2 diabet
Piylənmə insulin müqavimətinin yaranmasına və nəticədə tip 2 diabetin inkişafına şərait yarada bilər. Hamiləlik zamanı gestasion diabet keçirmiş qadınlarda da sonrakı illərdə tip 2 diabet riski yüksəlir.
4. Xərçəng riskinin artması
Piylənmə bəzi xərçəng növlərinin, o cümlədən süd vəzi, uşaqlıq yolu və yoğun bağırsaq xərçənginin yaranma ehtimalını artıra bilər. Xüsusilə menopauzadan sonrakı dövrdə artıq çəki süd vəzi xərçəngi riskinə təsir edən amillərdən biri hesab olunur.
5. Tənəffüs problemləri
Artıq çəki yuxu apnesi və astma kimi tənəffüs problemləri ilə əlaqələndirilir. Bədəndə piy toxumasının artması tənəffüs funksiyasına təsir göstərərək nəfəs darlığına səbəb ola bilər.
6. Oynaq və əzələ problemləri
Artıq çəki diz, bel və digər oynaqlara əlavə yük salır. Bu isə osteoartrit, bel ağrıları və hərəkət məhdudiyyətləri ilə nəticələnə bilər. Nəticədə qadınların gündəlik həyat keyfiyyəti aşağı düşə bilər.
7. Psixoloji sağlamlığa təsiri
Piylənmə depressiya, narahatlıq və özünəinamın azalması kimi psixoloji problemlərlə də əlaqələndirilir. Cəmiyyətdəki görünüş standartları və bədən görünüşü ilə bağlı təzyiqlər bəzi qadınlarda psixoloji gərginliyi artıra bilər.
Mütəxəssislər sağlam qidalanma, müntəzəm fiziki aktivlik və həkim nəzarətində çəkinin idarə olunmasının piylənmə ilə əlaqəli sağlamlıq risklərinin azaldılmasında mühüm rol oynadığını bildirirlər.
