“İpoteka Fondu tərəfindən kreditləşmədə müşahidə olunan azalmanın texniki xarakter daşıdığı bildirilir. Qeyd olunur ki, bunun bir neçə səbəbi ola bilər. Belə ki, ilin ilk yarısında ipoteka kreditlərinə müraciətlərin sayının azalması, eləcə də bankların bu istiqamətə ayırdığı vəsaitlərin nisbətən az olması kreditləşmənin həcminə təsir göstərən amillər sırasındadır”.

Bu fikirləri İqtisadi və Sosial Araşdırmalara Yardım İctimai Birliyinin sədri, iqtisadçı-ekspert Eyyub Kərimli QHT.az-a açıqlamasında bildirib.

E.Kərimlinin sözlərinə görə, ipoteka bazarındakı dəyişikliklərə yekun qiymət yalnız ilin sonunda verilə bilər: Bununla yanaşı, vurğulanır ki, bu cür dəyişikliklərə yekun qiymət ilin sonunda verilməlidir. Çünki ipoteka bazarında müxtəlif dövrlərdə fərqli dinamika müşahidə olunur və kreditləşmənin həcmində həm azalma, həm də artım halları qeydə alınır.

İqtisadçı bildirib ki, mənzil qiymətlərinin artması ipoteka kreditlərinə tələbatın azalmasının əsas səbəblərindən biridir: Ekspertin fikrincə, mənzil qiymətlərinin artması da ipoteka kreditlərinə tələbatın azalmasına təsir edən əsas amillərdəndir. Mənzillərin bahalaşması kredit məbləğinin və aylıq ödəniş yükünün artmasına səbəb olur ki, bu da vətəndaşların ipoteka imkanlarını məhdudlaşdıra bilər.

Eyyub Kərimli vurğulayıb ki, Azərbaycanda ipoteka kreditlərinin faiz dərəcələri beynəlxalq təcrübəyə uyğun hesab olunur: Faiz dərəcələrinə gəlincə isə qeyd edilir ki, Azərbaycanda ipoteka kreditləri üzrə tətbiq olunan şərtlər beynəlxalq təcrübəyə uyğundur. Hazırda ipoteka kreditlərinin faiz dərəcələri 7–8 faiz səviyyəsindədir və bu göstərici kommersiya kreditləri ilə müqayisədə xeyli aşağıdır.

E.Kərimlinin sözlərinə görə, gələcəkdə daha güzəştli ipoteka mexanizmlərinin tətbiqi məqsədəuyğun hesab edilir: Eyni zamanda bildirilir ki, ipoteka kreditləri sosial xarakter daşıdığından bəzi vətəndaşların gəlirləri mövcud şərtlərdən tam yararlanmağa imkan vermir. Bu baxımdan, gələcəkdə daha güzəştli mexanizmlərin tətbiqi məqsədəuyğun hesab olunur. Xüsusilə regionlarda ipoteka kreditləşməsinin əhatə dairəsinin genişləndirilməsi gəlirləri aşağı olan əhalinin bu imkanlardan daha səmərəli istifadə etməsinə şərait yarada bilər.

İqtisadçı bildirib ki, İpoteka Fondunun maliyyələşdirmə siyasəti hazırda kreditlərin müəyyən səviyyədə əlçatanlığını təmin edir: Ümumilikdə, hazırda İpoteka Fondunun həyata keçirdiyi maliyyələşdirmə siyasətinin kifayət qədər yumşaq şərtlərə əsaslandığı və ipoteka kreditlərinin müəyyən səviyyədə əlçatanlığını təmin etdiyi vurğulanır.

Zəhra Mansırova