Astronomlar Günəş sistemindən kənarda yerləşən Yerə bənzər qayalı planetdə ilk dəfə sabit atmosferin mövcudluğunu təsdiqləyən dəlillər əldə ediblər. Alimlərin fikrincə, bu kəşf yaşana bilən planetlərin axtarışında mühüm dönüş nöqtəsi hesab olunur.
QHT.az xəbər verir ki, Science jurnalında dərc olunan araşdırmaya əsasən, Yerdən təxminən 49 işıq ili uzaqlıqda yerləşən LHS 1140b adlı “super Yer” planetindən kosmosa helium qazının sızdığı müəyyən edilib. Bu isə planetin milyardlarla il ərzində atmosferini qoruyub saxladığını göstərən ilk güclü sübutlardan biri sayılır.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, qayalı ekzoplanetlərin atmosferini aşkar etmək olduqca çətindir. Çünki onların orbitində dövr etdiyi ulduzların güclü işığı atmosferdən gələn zəif siqnalları kölgədə qoyur. Buna görə də alimlər daha kiçik və zəif parlaqlığa malik M-cırtdan ulduzların ətrafındakı planetləri araşdırırlar.
Harvard Universitetinin planetşünası Kollin Çerubimin rəhbərlik etdiyi komanda atmosferin milyardlarla illik təkamülünü modelləşdirərək, LHS 1140b-nin yuxarı qatlarında heliumun toplanmalı olduğunu proqnozlaşdırıb. Daha sonra Çilidə yerləşən 6,5 metrlik Magellan teleskopları ilə aparılan müşahidələr zamanı planet ulduzunun qarşısından keçərkən heliumun udduğu infraqırmızı işıqda nəzərəçarpacaq azalma qeydə alınıb.
Alimlər hesab edirlər ki, əgər planetin aşağı atmosferində azot və karbon qazı kimi ağır qazlar mövcuddursa, yaranacaq istixana effekti səthdə maye suyun mövcudluğunu mümkün edə bilər. Bu halda LHS 1140b yaşamaq üçün əlverişli Yer tipli planetlər arasında ən perspektivli namizədlərdən birinə çevrilə bilər.
Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, yaxın illərdə James Webb Kosmik Teleskopu və digər güclü müşahidə sistemləri vasitəsilə aparılacaq yeni araşdırmalar planetin atmosferinin tərkibini daha dəqiq müəyyənləşdirəcək və onun həqiqətən yaşayış üçün uyğun olub-olmadığına aydınlıq gətirəcək.
