"Müasir dünyada sosial problemlərin mürəkkəbləşməsi ənənəvi yanaşmaların yenidən nəzərdən keçirilməsini zəruri edir. Xüsusilə ictimai səhiyyə sahəsində meydana çıxan yeni çağırışlar innovativ düşüncə və çevik idarəetmə modellərinə olan ehtiyacı daha da artırır. Bu baxımdan sosial innovasiya laboratoriyaları vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları üçün perspektivli fəaliyyət platformalarından birinə çevrilmişdir".
Bu sözləri "Vərəmsiz Gələcəyə Doğru" İctimai Birliyinin direktoru Çingiz Ramazanlı QHT.az-a açıqlamasında bildirib.
Ç.Ramazanlının sözlərinə görə, sosial innovasiya laboratoriyaları müxtəlif tərəflərin bilik və təcrübəsini bir araya gətirərək sosial problemlərin həllinə sistemli yanaşma yaradır: "Belə laboratoriyalar müxtəlif maraqlı tərəflərin bilik və təcrübəsini vahid məqsəd ətrafında birləşdirən yaradıcı əməkdaşlıq mühitidir. Onların əsas məqsədi sosial problemlərin səbəblərini dərindən təhlil etmək və praktik həll yolları hazırlamaqdır. Sosial innovasiya yalnız yeni ideya yaratmaq deyil, həmin ideyanı cəmiyyət üçün real dəyərə çevirmək prosesidir. Qeyri-hökumət təşkilatları bu prosesdə icmalarla birbaşa işlədikləri üçün dəyişikliklərin təşəbbüskarına çevrilirlər. Məhz sahədən əldə olunan məlumatlar innovativ həllərin formalaşdırılması üçün ən etibarlı mənbə hesab olunur. Bu yanaşma qərarların faktlara əsaslanmasını və resursların daha səmərəli istifadəsini təmin edir. Nəticədə sosial innovasiya laboratoriyaları ictimai problemlərin həllinə sistemli və davamlı yanaşmanın mühüm alətinə çevrilir".
Çingiz Ramazanlı bildirib ki, vərəm sahəsində sosial innovasiyaların tətbiqi xəstəliyin tibbi və sosial aspektlərinin kompleks şəkildə nəzərə alınmasına imkan verir: "Vərəm sahəsi sosial innovasiyaların tətbiqi üçün ən aktual istiqamətlərdən biridir. Bu xəstəlik təkcə tibbi deyil, həm də sosial, iqtisadi və psixoloji amillərlə sıx bağlıdır. Buna görə də onun qarşısının alınması və idarə olunması multidisiplinar yanaşma tələb edir. Sosial innovasiya laboratoriyaları müxtəlif peşə sahələrinin nümayəndələrini, dövlət qurumlarını, akademik dairələri, beynəlxalq tərəfdaşları və icma liderlərini bir araya gətirərək yeni əməkdaşlıq modeli yaradır. Bu model pasiyentlərin ehtiyaclarını daha dəqiq müəyyən etməyə və onların təcrübəsini qərarvermə prosesinə inteqrasiya etməyə imkan verir. Rəqəmsal texnologiyalar, davranış elmləri və sosial tədqiqat metodları birlikdə tətbiq edildikdə daha təsirli nəticələr əldə olunur. Erkən diaqnostika, müalicəyə sadiqlik, stiqmanın azaldılması və icma iştirakçılığı kimi istiqamətlər innovativ həllərin əsas tətbiq sahələridir. Pilot layihələr vasitəsilə sınaqdan keçirilən uğurlu yanaşmalar sonradan daha geniş miqyasda tətbiq edilə bilər. Beləliklə, sosial innovasiya laboratoriyası ideyadan praktik nəticəyə keçidi sürətləndirən mühüm mexanizm rolunu oynayır. Bu yanaşma ictimai səhiyyə proqramlarının çevikliyini və dayanıqlığını əhəmiyyətli dərəcədə artırır".
Direktor vurğulayıb ki, "Vərəmsiz Gələcəyə Doğru" İctimai Birliyi vərəmə qarşı mübarizədə innovativ yanaşmaları və tərəfdaşlığı əsas inkişaf istiqamətlərindən biri kimi görür: "”Vərəmsiz Gələcəyə Doğru” İctimai Birliyi fəaliyyətində innovativ yanaşmaların tətbiqini strateji inkişaf istiqamətlərindən biri kimi qiymətləndirir. Birliyin həyata keçirdiyi layihələrdə icma əsaslı iştirak, pasiyent təcrübəsi və tərəfdaşlıq prinsipləri xüsusi yer tutur. QHT-lərin sosial innovasiya laboratoriyası funksiyasını yerinə yetirməsi yeni ideyaların sürətlə sınaqdan keçirilməsinə imkan yaradır. Belə mühitdə uğurlu həllər daha sonra dövlət proqramlarına və milli strategiyalara inteqrasiya oluna bilər. Vətəndaş cəmiyyəti təşkilatlarının çevikliyi onların dəyişən ehtiyaclara daha operativ reaksiya verməsini təmin edir. Dövlət qurumlarının institusional imkanları ilə QHT-lərin innovativ potensialının birləşdirilməsi güclü sinerji yaradır. Beynəlxalq təşkilatların texniki dəstəyi və elmi yanaşmalar bu prosesin keyfiyyətini daha da yüksəldir. Məlumatların sistemli təhlili və nəticələrin qiymətləndirilməsi innovasiyaların davamlı inkişafını təmin edən əsas amillərdəndir. Bu model ictimai səhiyyədə sübuta əsaslanan qərarvermə mədəniyyətinin formalaşmasına mühüm töhfə verir. Beləliklə, sosial innovasiya laboratoriyaları yalnız layihələrin deyil, bütövlükdə idarəetmə mədəniyyətinin inkişafına xidmət edir".
Ç.Ramazanlı qeyd edib ki, sosial innovasiya laboratoriyaları gələcəyin QHT-ləri üçün sosial dəyişikliklərin formalaşdırılmasına xidmət edən mühüm platformadır: "Nəticə etibarilə sosial innovasiya laboratoriyaları müasir QHT-lərin gələcəyə yönəlmiş inkişaf modelini ifadə edir. Onlar yaradıcı düşüncəni, elmi yanaşmanı və ictimai iştirakçılığı vahid platformada birləşdirirlər. Vərəm nümunəsi göstərir ki, mürəkkəb sosial problemlərin həlli yalnız müxtəlif tərəflərin ortaq əməkdaşlığı ilə mümkündür. İnnovasiya cəmiyyətin real ehtiyaclarından doğduqda onun təsiri daha uzunmüddətli və daha dayanıqlı olur. QHT-lər bu prosesdə dəyişiklikləri müşahidə edən deyil, onları formalaşdıran əsas iştirakçılar kimi çıxış edirlər. Güclü tərəfdaşlıqlar innovativ ideyaların daha geniş sosial təsir yaratmasına imkan verir. İctimai səhiyyənin gələcəyi bilik, texnologiya və insan mərkəzli yanaşmanın uğurlu inteqrasiyasından asılıdır. Sosial innovasiya laboratoriyaları məhz bu inteqrasiyanın praktik platformasını formalaşdırır. Gələcəyin uğurlu QHT-ləri yalnız layihə icraçıları deyil, sosial dəyişikliklərin dizaynerləri və inkişafın katalizatorları olacaqlar. Məhz innovativ düşüncə, elmi əsaslandırılmış qərarlar və güclü ictimai tərəfdaşlıq vərəm də daxil olmaqla bütün sosial çağırışların həllində davamlı uğurun əsas formulunu təşkil edəcəkdir".
