Sudanda vərəmin (TB) daha erkən aşkarlanması və xəstələrin vaxtında müalicəyə cəlb edilməsi məqsədilə Truenat molekulyar diaqnostika cihazlarından ibarət şəbəkə bərpa olunur. Layihə UNDP, Sudanın Milli Vərəm Proqramı və Molbio Diagnostics şirkətinin əməkdaşlığı, Qlobal Fondun maliyyə dəstəyi ilə həyata keçirilir.
QHT.az xarici mediaya istinadən bildirir ki, 2023-cü ildə UNDP Sudan xəstəxanalarda sürətli vərəm diaqnostikasını genişləndirmək üçün 15 Truenat cihazı alıb. Lakin ölkədə başlayan müharibə onların istifadəyə verilməsini dayandırıb. Hazırda cihazların bərpası və yenidən tibb müəssisələrinə yerləşdirilməsi həyata keçirilir. İndiyədək 8 cihaz bərpa olunub.
Port Sudanda Sudanlı laboratoriya mütəxəssisləri üçün xüsusi təlim də keçirilib. Təlimdə Truenat cihazlarının quraşdırılması, kalibrlənməsi, texniki xidməti, molekulyar vərəm testlərinin aparılması, nəticələrin təhlili və laboratoriya təhlükəsizliyi öyrədilib.
Sudanda hər il təxminən 24 min vərəm diaqnozu qoyulur. Lakin xəstələrin təxminən 75 faizində diaqnoz həkim müayinəsi və ya bəlğəmin mikroskopik yoxlanılması ilə müəyyən edilir. Müasir molekulyar testlərin daha geniş tətbiqi xəstəliyin və dərmana davamlı vərəmin daha tez aşkarlanmasına imkan verə bilər.
Truenat cihazlarının əsas üstünlükləri onların daşına bilən, batareya ilə işləyən və mürəkkəb laboratoriya infrastrukturu tələb etməyən sistemlər olmasıdır. Bu xüsusiyyətlər münaqişədən və infrastruktur problemlərindən əziyyət çəkən bölgələrdə vərəm diaqnostikasının genişləndirilməsi üçün əhəmiyyətlidir.
UNDP Sudan, Səhiyyə Nazirliyi, Milli Vərəm Proqramı və digər tərəfdaşlar qalan cihazların bərpasını və ehtiyac olan ərazilərə yerləşdirilməsini davam etdirəcək. Layihənin əsas məqsədi vərəmin daha tez aşkarlanması, müalicəyə vaxtında başlanması və dərmana davamlı vərəmlə mübarizənin gücləndirilməsidir.
