Danimarka Xərçəng Araşdırmaları İnstitutundan bir qrup elm adamı havanın çirklənməsi və yol səs-küyünün həm kişilərdə, həm də qadınlarda sonsuzluq riskinin artması ilə birbaşa əlaqəli olduğunu təsbit edib.
QHT.az xəbər verir ki, alimlər reproduktiv yaşda olan və ilk dəfə və ya təkrar valideyn ola biləcək insanlar haqqında məlumatları araşdırıblar. Bunlardan ortağı ilə yaşayan və ya evli olan 30-45 yaş arası 900 min danimarkalı araşdırmada iştirak etmək üçün seçilib. Sağlamlıq və həyat tərzi ilə bağlı səbəblərə görə bəzi iştirakçılar xaric edildikdən sonra tədqiq edilənlərin yekun siyahısına 377,8 min qadın və 526 min kişi daxil edilib.
Beş il ərzində tədqiqatçılar iştirakçıların trafik səs-küyünə (desibellə ölçülür) və incə hissəciklər (PM2.5) havanın çirklənməsinə məruz qalma dərəcəsini təhlil ediblər. Nəticələr göstərdi ki, kişilərdə havada bu cür hissəciklərin konsentrasiyasının artması ilə sonsuzluq ehtimalı 24% artıb. 35 yaşdan yuxarı qadınlar da risk altında idilər - normaldan 10 desibel yüksək səs-küy səviyyəsi məhsuldarlıq problemləri ehtimalını təxminən 14% artırdı.
Tədqiqat müəllifləri izah etdilər ki, kişi reproduktiv sistemi xarici mühitdəki sürətli dəyişikliklərə daha həssasdır, çünki sperma daim yenilənir. Qadın yumurtaları, əksinə, doğumdan əvvəl formalaşır və mənfi amillərdən daha yaxşı qorunur, baxmayaraq ki, yaşla belə qorunma zəifləyə bilər.
Alimlər həmçinin qeyd ediblər ki, əldə edilən məlumatların əhəmiyyətinə baxmayaraq, tədqiqatın öz məhdudiyyətləri var. Tədqiqat hormonal dəyişikliklər və ya bədən kütləsi indeksi kimi bioloji parametrləri və ya çirkləndiricilərə məruz qalmanın sağlamlığa mənfi təsir göstərə biləcəyi insanların açıq havada keçirdikləri vaxtın miqdarını nəzərə almayıb.
Pərvanə Fərhadqızı
